Ortak Akıl ve İş Birliği Temelli
Kentsel Dönüşüm Ofisi
Kentsel Dönüşüm Rehberi
Kentsel dönüşüm; riskli yapıların yenilenmesi, yaşam alanlarının iyileştirilmesi ve hak sahiplerinin menfaatlerinin korunması için teknik, hukuki ve mali adımların birlikte yürütüldüğü kapsamlı bir süreçtir.
Kentsel dönüşüm neden yapılır?
• Riskli yapıların tespit edilmesi ve can güvenliğinin artırılması
• Depreme dayanıklı, güncel yönetmeliklere uygun yapılar oluşturulması
• Altyapı, ulaşım, sosyal donatı ve çevre kalitesinin geliştirilmesi
• Eskiyen yapı stokunun planlı biçimde yenilenmesi
• Mülkiyet ve kullanım sorunlarının uzman desteğiyle çözülmesi
Önemli: Her dönüşüm projesi taşınmazın konumu, imar durumu, yapı güvenliği ve mülkiyet yapısı birlikte değerlendirilerek hazırlanmalıdır.
Nasıl gerçekleşir?
1. Ön inceleme: Tapu, imar, mevcut yapı ve malik bilgileri incelenir.
2. Risk tespiti: Yetkili kuruluş tarafından teknik inceleme ve riskli yapı raporu hazırlanır.
3. Bilgilendirme ve uzlaşma: Hak sahipleri seçenekler, maliyetler ve paylaşım modeli hakkında bilgilendirilir.
4. Projelendirme: Mimari, statik, zemin ve altyapı çalışmaları ile uygulanabilir proje oluşturulur.
5. Ruhsat ve finansman: Gerekli izinler, sözleşmeler ve finansman planı tamamlanır.
6. Yıkım, inşaat ve teslim: Yıkımın ardından yapım, denetim, iskan ve bağımsız bölüm teslimi yürütülür.
Kentsel dönüşüm hakkında sık sorulan sorular
Riskli yapı tespiti nedir?
Yapının deprem ve diğer riskler karşısındaki dayanımının, mevzuata uygun yetkili kuruluşlarca incelenmesidir. Rapor sonucuna göre idari ve teknik süreç başlar.
Başvuruyu kim yapabilir?
Malikler veya kanuni temsilcileri, yetkili kuruluşlarla iletişime geçerek risk tespiti sürecini başlatabilir. Başvuru öncesinde tapu ve yapı bilgileri hazırlanmalıdır.
Tüm maliklerin onayı gerekir mi?
Gerekli karar ve çoğunluk kuralları projenin niteliğine, mevzuata ve uygulama modeline göre değişebilir. Bu nedenle güncel hukuki ve teknik değerlendirme alınmalıdır.
Yerinde dönüşüm nedir?
Hak sahiplerinin mevcut mahalle ve parsel çevresinden kopmadan, aynı bölgede güvenli yapıya taşınmasını hedefleyen dönüşüm modelidir.
Devlet desteği veya kira yardımı var mı?
Destek türleri, tutarları, başvuru şartları ve süreleri dönemsel düzenlemelere göre değişebilir. Güncel şartlar ilgili kamu kurumlarından teyit edilmelidir.
Müteahhit seçerken nelere dikkat edilmeli?
Teknik ve mali yeterlilik, referanslar, iş bitirme belgeleri, sigorta, sözleşme hükümleri, teminatlar, teslim takvimi ve gecikme yaptırımları birlikte incelenmelidir.
Sözleşmede hangi konular açıkça yazılmalı?
Bağımsız bölüm paylaşımı, metrekare ve nitelikler, teslim tarihi, ruhsat ve iskan sorumlulukları, teknik şartname, teminat, gecikme halinde yaptırımlar ve fesih koşulları açıkça belirtilmelidir.
Hak sahipleri nelere dikkat etmeli?
• Tapu, veraset ve vekalet belgelerini güncel tutun.
• Bağımsız ve karşılaştırmalı değerleme yaptırın.
• Sözleşmeyi imzalamadan önce teknik şartnameyi inceletin.
• Ruhsat, teminat, teslim ve iskan takvimini yazılı hale getirin.
• Karar ve toplantı süreçlerini tutanakla kayıt altına alın.
• Gerekirse mühendis, avukat ve değerleme uzmanından görüş alın.
Genellikle gereken belgeler
Tapu kaydı, kimlik bilgileri, veraset ilamı veya vekaletname, yapı ruhsatı ve iskan bilgileri, mevcut proje ve yapı belgeleri, malik iletişim bilgileri, ada/parsel bilgileri ve varsa önceki teknik raporlar. Belge listesi projeye göre farklılaşabilir.
Profesyonel destek neden önemlidir?
Kentsel dönüşüm; teknik, hukuki, mali ve idari adımların birlikte yürütüldüğü çok paydaşlı bir süreçtir. Doğru fizibilite, şeffaf paylaşım modeli, sağlam sözleşme ve düzenli saha kontrolü hak kayıplarını azaltır. Somut durum için taşınmazın belgeleri incelenmeli ve güncel mevzuat doğrultusunda kişiye özel yol haritası hazırlanmalıdır.
